OYLA: Мамыр 2021

5[69]

Көпіршіктер неліктен қауіпті?

Латын тілінен аударғанда cavitas — қуыс. Кавитация — бұл ұсақ көпіршіктердің сұйықтық көлеміндегі газдан немесе будан пайда болуы. Жалпы алып қарағанда — қайнау. Көпіршік несімен ерекшеленуі мүмкін? Әсіресе, олардан ешқандай қауіп-қатер күтпейтініміз белгілі. 

Тірі ағзалар қалай емделеді?

Ауру тудыратын организмдер адамдарға ғана емес, сондай-ақ өзге сүтқоректілерге, жалпы, тіршілік атаулының бәріне шабуыл жасайды. Біздерде, яғни сүтқоректілерде, инфекциямен күреске қарсы иммунды жүйеміз бар. Ал қалғандары қалай әрекет етеді?

Мәдени өсімдіктер отаны қайда?

Сіздер жүгері, картоп пен қызанақтың бізге Америкадан келгенін білетін боларсыздар. Ал енді басқа мәдени өсімдіктердің қайдан пайда болғанын көпшілік біле бермейтін шығар. Бұл сұрақты зерттеу шамамен бір жарым ғасыр бұрын басталды және күні бүгінге дейін жалғасып келеді.

Ғарыш лифті не үшін қажет?

Ғарыш лифтінің тұжырымдамасы осыдан жарты ғасырдан астам уақыт бұрын пайда болды. Оның көмегімен ғарышқа зымырансыз-ақ, сымарқан немесе арнайы шахта арқылы жүк тасымалдауға болады деп болжанады. Сонда адамзатқа осындай қондырғыны жасауға не кедергі болды?

Электрлі жануарларда тоқ қайдан бар?

Адамзат электрді бірінші болып ойлап тапқан жоқ және оны алғашқы бағындырған да емес. Ғаламшарымызда миллиондаған жылдар бойы әлсіз және әжептәуір күшті тоқ разрядын өндіруге қабілетті «электрлі» жануарлар өмір сүреді. Осындай жануарларды жақынырақ тамашалайық.