OYLA: Сәуір 2021

4[68]

Ғылымның жеті жауы

Біз ғылымның күші шексіз, әлемде ғылымның шамасы келмейтін бір де бір проблема жоқ деп ойлауға үйреніп қалғанбыз. Алайда мүлде олай емес. Тәжірибеге сүйенсек, заманауи ғылымның біздің көмегімізсіз жеңе алмайтын жеті мықты жауы бар. 

Жұлдыздарға дейінгі арақашықтықты қалай

өлшейміз?

Астрономдар мен астрофизиктердің өз «сүйікті» жұлдыздары бар. Бұл цефеидтер деп аталатын айнымалылар. Оларды ерекше көрудің құпиясы неде жатыр? Жауап қарапайым: көбіне «Ғаламның шақырымдық бағанасы» деп аталатын цефеидтерге дейінгі қашықтық салыстырмалы түрде жеңіл анықталады. Ендеше, алып әлемнен бізге де өз орнымызды табу оңай деген сөз.

Өткен заманның климаты жайлы біз қайдан

білеміз?

Сіздер 20 мың жыл бұрын мұз дәуірі болғанын, ал динозаврлар тұсында Жер беті тұтастай жылы болғанын естіп немесе оқып алған шығарсыздар? Алайда бұл туралы қайдан білеміз? Оған өткеннің климатын зерттейтін ғалымдар мен палеоклиматология деп аталатын ғылым көмектеседі.

Неліктен таблеткалардың пішіні осындай?

Неге дәрілердің басым бөлігі — сызығы бар немесе үстіңгі жағы сәл дөңес болып келетін ақ дөңгелектер? Неге оларды көп мөлшердегі сумен жұту қажет? Және оларды қалай сақтаған дұрыс? Бұл мақаламызда үйдегі дәрі қобдишасындағы басты тұрғындарға қатысты ең жиі қойылатын сұрақтарды жинадық.